3 - 4 . آيا موجودات زنده جان ديگر در كرات و كهكشانهاى ديگر وجود دارند يا خير ؟ بسيار بعيد است كه همه كهكشانها از زنده جانها خالى باشد . « 1 » بنابراين حيات آنان چگونه است و روح دارند يا نه ؟ روح و حيات آنان ( 1 ) . آيه مباركه سوره شورى مى گويد : وَ مِنْ آياتِهِ خَلْقُ السَّماواتِ وَ الْأَرْضِ وَ ما بَثَّ فِيهِما مِنْ دابَّةٍ وَ هُوَ عَلى جَمْعِهِمْ إِذا يَشاءُ قَدِيرٌ . بنابراين دابة يعنى جنبنده مادى در آسمانها وجود دارند كه با جنبنده هاى زمينى زمانى يك جا مى شوند . چگونه است ؟ 3 - 5 . در تفسير حيات خداوند بين متكلمين و فلاسفه اختلافى وجود دارد ولى تمام نظريات آنان فاقد دليل است ، حقيقت اين است كه حيات خداوند مجهول است و تعريفات فلسفى و كلامى تنها بعضى از لوزم حيات را بيان مى دارد نه خود حيات را ، ما وقتى حقيقت حيات خود را نفهميم ، خنده دار خواهد بود كه حيات واجب الوجود لايتناهى را تعريف كنيم . تو كه درنفس خود زبون باشى * عارف كردگار چون باشى ؟ ! 3 - 6 . به طوريكه دركتاب الفقه و مسائل طبيه نوشته ام ، انسان بعلاوه حيات انسانى اقسام ديگرى از حيات دارد كه طب امروزى آنها را بيان كرده است و ما پاره اى از اقسام مذكور را در ذيل عنوان 22 در اين كتاب ذكر كرده ايم ، اين حياتها ظاهرا از روح خاصى بوجود نيامده است . اينها را چگونه تحليل كنيم ؟ هنوز نمى دانيم . در اين جا به ياد دو شعر زيباى يك دانشمند افتادم كه مى گويد : العلم للرحمن جلّ جلاله * وسواه فى جهلاته يتغمغم ما للتّراب و للعلوم و إنّما * يسعى ليعلم انه لايعلم

--> ( 1 ) . آيه مباركه سوره شورى مى گويد : وَ مِنْ آياتِهِ خَلْقُ السَّماواتِ وَ الْأَرْضِ وَ ما بَثَّ فِيهِما مِنْ دابَّةٍ وَ هُوَ عَلى جَمْعِهِمْ إِذا يَشاءُ قَدِيرٌ . بنابراين دابة يعنى جنبنده مادى در آسمانها وجود دارند كه با جنبنده هاى زمينى زمانى يك جا مى شوند .